De Mona Lisa hangt in de Salle des States, een grote zaal op de eerste verdieping van de Denon-vleugel van het Louvre in Parijs. Je vindt het schilderij achter kogelwerend glas aan een vrijstaande muur, met aan weerszijden afzettingen die de bezoekersstroom geleiden. Vraag bij twijfel een suppoost naar “La Joconde” (de Franse naam) of volg simpelweg de drukste menigte: dat is bijna altijd de juiste richting.
Wie het beroemdste schilderij ter wereld wil zien, heeft meer aan een paar praktische hulpmiddelen dan aan geluk. Een goede plattegrond, de juiste ingang, comfortabele schoenen en een vooraf geboekt ticket bepalen of je rustig kijkt of dertig minuten in een wachtrij staat. Hieronder lees je precies welke uitrusting en welke route je nodig hebt om bij dit kleine paneel (slechts 77 bij 53 centimeter) te komen.
De precieze locatie in het Louvre
Het Louvre bestaat uit drie grote vleugels: Denon, Sully en Richelieu. De Mona Lisa hangt in de Denon-vleugel, eerste verdieping, in zaal 711, die officieel de Salle des States heet. Deze zaal is de grootste van het museum en huisvest naast Leonardo da Vinci’s portret ook andere Italiaanse meesterwerken, waaronder het enorme “Bruiloft te Kana” van Veronese dat recht tegenover de Mona Lisa hangt.
Het schilderij is opvallend klein. Veel bezoekers schrikken daarvan: na alle reproducties verwachten ze een groot doek, maar het paneel is kleiner dan een gemiddelde poster. Het hangt op ongeveer ooghoogte achter een dikke beschermende glasplaat, in een geklimatiseerde kast die de temperatuur en luchtvochtigheid constant houdt. Dat glas is er niet voor niets: het beschermt tegen vandalisme, want het werk is in het verleden meermaals het doelwit geweest van bekladding en bekogeling.
Belangrijk om te weten voor wie in 2026 of later gaat: het Louvre heeft aangekondigd dat de Mona Lisa op termijn een eigen ondergrondse zaal krijgt onder de Cour Carree. Die nieuwe ruimte wordt ongeveer 2.000 vierkante meter groot, zo’n drie keer zo groot als de huidige zaal, en wordt apart toegankelijk. De verhuizing maakt deel uit van het grote renovatieplan “Louvre New Renaissance” met een nieuwe ingang aan de Seine, die rond 2031 klaar moet zijn. Tot die nieuwe zaal er is, blijft de Salle des States gewoon je bestemming.
Welke uitrusting je meeneemt
Een museumbezoek aan het Louvre is geen wandeling van vijf minuten. Het gebouw is enorm, de afstanden zijn groot en de drukte rond de Mona Lisa vraagt geduld. Met de juiste spullen bespaar je tijd, energie en frustratie. Denk vooraf na over wat je in je tas stopt, want lompe rugzakken en grote koffers mag je niet mee naar binnen nemen.
De volgende tabel zet de handigste hulpmiddelen op een rij, met telkens waarom je ze nodig hebt en waar je op moet letten.
| Hulpmiddel | Waarom handig | Aandachtspunt |
|---|---|---|
| Vooraf geboekt e-ticket | Je slaat de lange kassarij over en kiest een tijdslot | Boek via de officiele site, niet via dure doorverkopers |
| Officiele plattegrond of museum-app | Wijst je direct naar Denon, eerste verdieping | Download de app vooraf, het wifi-bereik is wisselend |
| Comfortabele schoenen | Je legt makkelijk enkele kilometers af | Gladde marmeren vloeren, kies grip |
| Kleine schoudertas | Grote rugzakken moeten naar de garderobe | Maximale afmetingen staan op de Louvre-site |
| Telefoon of camera zonder flits | Foto’s maken mag, flits niet | Statieven zijn verboden in de zalen |
| Waterfles (leeg bij ingang) | Lange dagen drogen je uit | Vul bij na de veiligheidscontrole |
| Verrekijker (optioneel) | Je ziet details ondanks de afstand tot het glas | Handig bij grote drukte vooraan |
Een verrekijker klinkt overdreven, maar bij topdrukte sta je soms enkele meters van het schilderij. Met een lichte toneelkijker zie je de penseelvoering en het beroemde glimlachje veel beter dan met het blote oog. Het is precies zo’n klein stukje gereedschap dat het verschil maakt tussen “even gezien” en echt gekeken.
De snelste route naar de Mona Lisa
Vanaf het moment dat je binnen bent onder de glazen piramide, volg je de borden richting Denon. De Salle des States ligt op de eerste verdieping, dus je neemt eerst de roltrap of trap omhoog. Onderweg passeer je de Italiaanse schilderkunst, en juist die galerij leidt je vanzelf naar de juiste zaal. Volg de gele bordjes met “La Joconde”: het Louvre heeft de bewegwijzering speciaal voor dit schilderij ingericht omdat zoveel mensen er recht op afkomen.
De stappen hieronder helpen je van de ingang tot voor het glas, in de juiste volgorde.
- Boek je ticket vooraf en kies een vroeg tijdslot, het liefst het eerste van de dag.
- Gebruik de hoofdingang onder de piramide of een rustiger zij-ingang zoals de Carrousel du Louvre.
- Passeer de veiligheidscontrole en geef grote tassen af bij de garderobe.
- Volg vanuit de centrale hal de borden naar de Denon-vleugel.
- Neem de roltrap of trap naar de eerste verdieping.
- Loop door de Grande Galerie met Italiaanse meesters richting zaal 711.
- Volg de gele “La Joconde”-bordjes tot je in de Salle des States staat.
- Sluit aan in de geleide rij die richting het schilderij loopt.
- Maak je foto, stap opzij en bekijk daarna rustig de andere werken in dezelfde zaal.
Wie het eerste tijdslot pakt, heeft de grootste kans op ruimte. In de eerste minuten na opening is de zaal het rustigst, omdat de meeste mensen eerst andere afdelingen aandoen. Tegen het middaguur is de rij voor de Mona Lisa vaak op zijn drukst.
Drie situaties: van rustig tot stampvol
Niet elk bezoek verloopt hetzelfde. De drukte hangt af van het seizoen, het tijdstip en zelfs het weer. Hieronder drie concrete varianten zodat je weet wat je kunt verwachten en welke aanpak past.
Variant 1: vroege ochtend buiten het hoogseizoen. Ga je op een doordeweekse dag in januari, februari of november vlak na opening, dan kun je soms binnen tien minuten voor het schilderij staan. Je hebt dan tijd om dichterbij te komen en de details te bekijken. Dit is veruit de prettigste manier om de Mona Lisa te zien.
Variant 2: middag in het voorjaar of najaar. Rond lunchtijd loopt de zaal vol met dagjesmensen en groepsreizen. Je staat dan vaak vijftien tot dertig minuten in een geleide rij. Een verrekijker helpt hier echt, want je komt niet altijd dicht bij het glas. Geduld en een rustige houding maken het verschil.
Variant 3: hoogseizoen in de zomer of een vrije dag. In juli, augustus en tijdens schoolvakanties is de Salle des States stampvol. De rij kan dan flink oplopen en je krijgt soms maar een korte kijkbeurt voordat een suppoost je doorstuurt. Boek in dit geval echt een vroeg tijdslot en bereid je voor op gedrang. Bewaar de minder drukke zalen voor na je Mona-Lisa-bezoek.
Praktische tips om dichterbij te komen
Het is niet altijd makkelijk om een goede plek voor het schilderij te bemachtigen. De zaal is groot, maar de menigte vormt zich altijd op dezelfde plek: recht voor de Mona Lisa. Met een paar slimme keuzes sta je toch op een prettige afstand zonder eindeloos te dringen.
- Kom als de deuren opengaan en loop meteen door naar Denon, voordat de bussen aankomen.
- Houd je telefoon klaar zodat je niet hoeft te zoeken als je vooraan staat.
- Sta de rij netjes uit: de geleide route brengt iedereen op zijn beurt dichtbij.
- Wil je alleen het glimlachje zien, gebruik dan je kijker vanaf de zijkant.
- Bekijk eerst “Bruiloft te Kana” tegenover de Mona Lisa terwijl je wacht.
- Ga niet tijdens de drukste piek (rond 13.00 tot 15.00 uur) als je rust wilt.
Veel bezoekers vergeten dat de zaal vol andere meesterwerken hangt. Terwijl je wacht, sta je vaak met je rug naar topstukken van Titiaan en Tintoretto. Draai je dus eens om: de wachttijd voelt korter en je krijgt meer waar voor je entreegeld. Wie van musea houdt, kan zijn bezoek bovendien combineren met andere collecties. Lees bijvoorbeeld eens welke werken er nog meer in topcollecties hangen, zoals het schilderij in dit overzicht over de maker van Las Meninas in het Spaanse meesterwerk Las Meninas.
Kaarten, korting en handige weetjes
Het Louvre is een van de drukst bezochte musea ter wereld, met bijna negen miljoen bezoekers per jaar. Een goed voorbereid bezoek begint daarom bij je toegangskaart. Een vooraf geboekt e-ticket met tijdslot is bijna onmisbaar, want zonder reservering kun je op piekdagen worden weggestuurd of lang moeten wachten.
Er bestaan ook combinaties en kortingen die de moeite waard zijn. In Nederland geven bepaalde acties en kaarten toegang of korting bij musea. Wil je weten welke musea gratis of voordelig zijn, dan helpen overzichten als dit artikel over gratis musea via de VriendenLoterij en de uitleg over musea aangesloten bij de Museumkaart. Houd er wel rekening mee dat buitenlandse musea zoals het Louvre meestal hun eigen tarieven hanteren en niet onder Nederlandse museumkaarten vallen.
Voor wie nadenkt over een eigen museumkaart in Nederland kan ook het overzicht over waar je een museumjaarkaart koopt nuttig zijn. En als je houdt van kunst en cultuur op reis, vind je in dit artikel over de ligging van MONA in Hobart een heel ander soort museumervaring aan de andere kant van de wereld. Zo bouw je makkelijk een lijstje musea op die je nog wilt bezoeken.
Veelgestelde vragen
In welke zaal hangt de Mona Lisa precies?
De Mona Lisa hangt in de Salle des States, zaal 711, op de eerste verdieping van de Denon-vleugel. Dit is de grootste zaal van het Louvre. Je herkent de plek aan de afzettingen, de geleide bezoekersrij en de gele bordjes met “La Joconde” die je vanaf de ingang naar de juiste route leiden.
Mag je foto’s maken van de Mona Lisa?
Ja, foto’s maken mag, maar zonder flits. Het felle licht van een flitser kan op termijn schadelijk zijn voor oude verf en pigmenten, daarom is dat verboden. Statieven en selfiesticks zijn eveneens niet toegestaan in de zalen. Houd er rekening mee dat het glas reflecties geeft, dus richt je toestel licht schuin voor een betere opname.
Waarom is de Mona Lisa zo klein?
Het paneel meet slechts 77 bij 53 centimeter, kleiner dan veel mensen verwachten. Leonardo da Vinci schilderde het werk op een houten populieren paneel, geen doek. In de zestiende eeuw waren portretten van dit formaat heel gebruikelijk. Door alle reproducties op groot formaat lijkt het origineel verrassend bescheiden als je er voor staat.
Hoe vermijd je de drukte rond het schilderij?
Boek het allereerste tijdslot van de dag en loop meteen door naar de Denon-vleugel voordat de groepsreizen arriveren. Doordeweekse dagen buiten het hoogseizoen zijn het rustigst. Vermijd de piek tussen ongeveer 13.00 en 15.00 uur. Wie geduldig in de geleide rij blijft, krijgt vanzelf een goede kijkplek voor het glas.
Krijgt de Mona Lisa een nieuwe plek in het Louvre?
Ja, het Louvre heeft plannen aangekondigd om de Mona Lisa naar een eigen ondergrondse zaal onder de Cour Carree te verplaatsen. Die ruimte wordt ongeveer 2.000 vierkante meter groot en apart toegankelijk. Dit maakt deel uit van het renovatieplan met een nieuwe ingang aan de Seine, die rond 2031 klaar moet zijn. Tot die tijd blijft de Salle des States de plek.
Heb je een ticket nodig om de Mona Lisa te zien?
Ja, je hebt een geldig toegangsbewijs voor het Louvre nodig, en een vooraf geboekt e-ticket met tijdslot wordt sterk aangeraden. Zonder reservering riskeer je lange wachtrijen of word je op drukke dagen weggestuurd. Boek altijd via de officiele website van het museum om dure doorverkopers en valse tickets te vermijden.
